15

vrijdag 5 december 2008

10.06 uur, New York

‘Nou, het is wel duidelijk waar hij aan overleden is,’ zei Jack. Hij had zojuist het hart opengesneden van een tweeënzestigjarige Afro-Amerikaanse man die Leonard Harris heette. Een grote, worstvormige bloedprop had het rechteratrium volledig geblokkeerd.

‘Is die prop uit de benen gekomen?’ vroeg Vinnie.

‘Dat zullen we eens gaan bekijken,’ antwoordde Jack.

In de autopsieruimte was het een drukte van belang, want alle acht tafels waren in gebruik. Jack en Vinnie waren al flink opgeschoten met hun derde zaak, terwijl de meeste pathologen nog maar met hun eerste bezig waren.

Jacks eerste geval was een tiener geweest die in Central Park was doodgeschoten. De vraag was of het zelfmoord of moord was geweest. Helaas was er een fout gemaakt door de medisch-juridisch onderzoeker van het ocme , George Sullivan, die door de dienstdoende rechercheur was gesommeerd om zijn onderzoek snel af te handelen. Als gevolg daarvan was hij vergeten om de handen van het slachtoffer in te pakken, waardoor mogelijk belangrijk bewijs verloren was gegaan. Omdat het slachtoffer de zoon van een advocaat met politieke connecties was, was Calvin erbij gehaald, die vervolgens de zaak aan Jack had overgedragen.

Jacks andere twee zaken waren wat minder gecompliceerd – dat wil zeggen, een klein beetje maar. Het tweede geval was een overdosis drugs van een eerstejaarsstudent. Maar het derde geval, waar hij nu mee bezig was, was een verrassing gebleken. Jack was ervan overtuigd dat de doodsoorzaak een longembolie was, maar daarom hoefde het overlijden niet per se natuurlijk te zijn.

‘Vinnie, mijn vriend, weet je...’ begon Jack terwijl hij de rest van het hart opensneed, op zoek naar meer bloedproppen, vooral in de valvula tricuspidalis en de valva pulmonaria.

‘Nee!’ onderbrak Vinnie hem, zonder Jack zelfs maar de gelegenheid
te geven zijn zin af te maken. ‘Als jij een vraag zo aardig inleidt, dan weet ik dat je iets in gedachten hebt waar ik part noch deel aan wil hebben.’

‘Ben ik zo erg?’ vroeg Jack, terwijl hij verderging naar de splitsing van de longslagader op zoek naar meer proppen.

‘Je bent afgrijselijk!’ verklaarde Vinnie.

‘Sorry dat je er zo over denkt,’ zei Jack. ‘Maar laat me mijn zin even afmaken. Weet je wat er zo speciaal is aan dit geval?’

Vinnie keek neer op de grote, donkere prop en toen naar het opengesneden lijk, in een poging een humoristisch antwoord te bedenken. Toen hij dat niet kon, hield hij het maar bij de waarheid. ‘Nee,’ zei hij.

‘Dit is een perfect voorbeeld van hoe belangrijk medisch-juridisch onderzoekers zijn voor forensische pathologie. Omdat Janice de juiste vragen heeft gesteld, kijken we heel anders tegen deze zaak aan. Ik zou zonder meer hebben aangenomen dat het een natuurlijke dood was, maar omdat ze de echtgenote heeft gevraagd of hij medicijnen innam, heeft ze iets ontdekt dat de artsen op de seh niet wisten, namelijk dat hij op eigen houtje een kruidenmiddel innam, pc-spes , gemaakt van Chinese kruiden, dat allang niet meer in de handel zou mogen zijn, maar het nog wel is. Janice heeft het middel opgezocht via Google en heeft gezien dat het niet door de Voedsel- en Warenautoriteiten is goedgekeurd omdat er heel vaak vrouwelijke hormonen in zaten en het daarom werd geassocieerd met stollingsproblemen en fatale longembolieën.’

‘Dus de man is gedood door het kruidenmiddel?’

‘Dat is mogelijk,’ zei Jack.

‘Kun je dat bewijzen?’

‘Misschien. Laat Toxicologie zich maar eens buigen over de monsters die we hebben genomen en kijken of we wat van het middel dat hij slikte kunnen krijgen van zijn vrouw.’

‘Hé, werk eens door!’ klaagde Vinnie. Jack was opgehouden terwijl hij stond te praten.

‘Gebruik jij kruidenmiddelen, Vinnie?’ vroeg Jack, terwijl hij weer verderging.

‘Soms. Er is een Chinees afrodisiacum, Tiger Power heet het, dat ik af en toe gebruik. En soms geeft mijn acupuncturist me iets voor een paar lichte klachten die ik heb.’

Jack hield op met werken en staarde naar zijn favoriete mortuariummedewerker.

‘Wat is er aan de hand? Waarom kijk je zo naar me?’

‘Ik wist wel dat je dom was, maar niet dat je zó dom was.’

‘Hoezo? Wat bedoel je?’

‘Ik had geen idee dat je alternatieve geneesmiddelen gebruikte. Waarom?’

Vinnie schokschouderde. ‘Ik denk omdat ze natuurlijk zijn.’

‘Natuurlijk – lulkoek,’ zei Jack minachtend. ‘Het ergste gif dat de mensheid kent komt van een boomkikvors uit Zuid-Amerika. Er is maar heel weinig van nodig om je te doden, en het is natuurlijk. Iets natuurlijk noemen is niets anders dan marketinggezwets.’

‘Oké, rustig maar! Misschien hou ik van alternatieve middelen omdat ze al meer dan zesduizend jaar gebruikt worden. Na zo lang moet toch wel bekend zijn wat ze doen?’

‘Je bedoelt het mesjogge idee dat ergens in het verre verleden de mensen meer wetenschappelijke kennis gehad zouden hebben dan nu? Dat is zowel belachelijk als onlogisch. Zesduizend jaar geleden dachten ze dat donder werd veroorzaakt door een stelletje goden die met de meubels schoven.’

‘Oké,’ zei Vinnie een beetje geïrriteerd. ‘Ik hou van alternatieve geneesmiddelen omdat ze goed zijn voor mijn hele lichaam, en niet alleen voor mijn arm of mijn milt of wat dan ook.’

‘Ha!’ zei Jack, luider dit keer en met nog meer minachting dan toen hij het had over de ‘natuurlijke’ fabel. ‘Die hele holistische onzin is net zo krankjorum als wat je verder allemaal hebt gezegd. Reguliere medicijnen zijn duizend keer holistischer dan alternatieve middelen. Bij reguliere geneesmiddelen wordt zelfs rekening gehouden met individuele genetische profielen. Hoeveel holistischer kun je zijn dan dat?’

‘Zullen we verdergaan met deze autopsie?’ stelde Vinnie voor. ‘En misschien zou je eens op kunnen houden met schreeuwen.’

Net als een paar dagen eerder in de spreekkamer van Ronald Newhouse kwam Jack plotseling weer tot bezinning. Opnieuw had hij zich door zijn emoties laten meeslepen. Het was stil geworden in de zaal, en iedereen staarde naar hem. Toen hij naar zijn handen keek, zag hij dat hij in de ene nog steeds het hart en de longen had die hij aan het bekijken was geweest, en in de andere het ontleedmes. Net zo plotseling als het geroezemoes was gestopt begon het weer.

‘Wauw!’ mompelde Vinnie. ‘Je wordt wel heel erg prikkelbaar op je ouwe dag.’

‘Sinds dat geval van afgelopen maandag heb ik me enigszins verdiept in alternatieve geneeskunde en ik ben een beetje emotioneel geworden door wat ik te weten ben gekomen.’

‘Een béétje?’ vroeg Vinnie spottend. ‘Ik zou zeggen dat je doorslaat, maar ik wil je best beloven dat ik zal stoppen met acupunctuur als jij je daar beter door voelt.’

‘Dat zal ik zeker,’ zei Jack, ‘vooral als je die kruiden ook aan de kant gooit.’

Vinnie boog zich scheel kijkend in Jacks richting. ‘Hou je me nou voor de gek of zo?’ Hij wist het niet zeker.

‘Gedeeltelijk,’ zei Jack. ‘Maar laten we nu maar snel deze autopsie afmaken.’

In een ongemakkelijke stilte rondden ze de longembolie bijna in recordtijd af. Toen ze klaar waren zei Jack: ‘Sorry, vriend, ik ging te ver.’

‘Ik vergeef het je. Als genoegdoening kun je me beloven dat we niet eerder aan de autopsieën beginnen voor alle anderen het ook doen.’

‘Droom maar lekker,’ zei Jack, die zijn handschoenen uittrok en in de richting van de wasruimte liep.

Hij waste zich en ging weer naar boven naar zijn bureau. Nog steeds met een ongemakkelijk gevoel over zijn uitbarsting in de autopsiezaal sloot hij de deur van zijn kamer. Hij wilde even niemand zien of spreken. Zichzelf dwingend aan het werk te gaan dicteerde hij met behulp van de aantekeningen die hij had gemaakt over specifieke belangrijke punten de verslagen voor de drie autopsieën die hij had gedaan, zodat hij zeker wist dat hij geen details zou vergeten.

Toen het dicteerwerk klaar was, keek Jack naar zijn volle postbak, maar als zo vaak de laatste dagen kon hij de moed om te beginnen niet opbrengen. In plaats daarvan opende hij de middelste la en haalde er een grote envelop uit, waar hij al zijn gegevens over alternatieve geneeskunde in had verzameld. Inmiddels had hij twaalf gevallen gekregen van zijn collega’s. Keara Abelard was het dertiende, en zijn kruidengeval van die ochtend bracht het totaal op veertien.

Jack zou blij moeten zijn geweest met de vooruitgang, maar dat was hij niet. Hij was tot de conclusie gekomen dat het aantal gevallen dat hij zou vinden, wat hij ook deed, om allerlei redenen aanzienlijk lager zou zijn dan het werkelijke aantal. Een probleem was dat de ocme -dossiers niet waren gedigitaliseerd, wat een zoektocht vrijwel onmogelijk maakte. En als de dossiers wel waren gedigitaliseerd, dan zou er geen codering voor alternatieve geneeswijzen in het algemeen, noch voor specifieke soorten alternatieve geneeswijzen in het bijzonder zijn. En ook al was hij in staat om gevallen van dissectie van de vertebrale arteriën te vinden, dan nog was er geen garantie dat er in de dossiers iets zou staan over chiropractie, zelfs als een chiropractische behandeling medebepalend was voor de doodsoorzaak.

Bij kruidengeneeswijzen zou vermoedelijk accidentele vergiftiging worden genoteerd, waarbij de doodsoorzaak werd toegeschreven aan het specifieke betrokken gif. Het zou de uitzondering en niet de regel zijn als kruidengeneeskunde überhaupt werd genoemd.

Hoewel Jack nog steeds vond dat zijn kruistocht om de risico’s van chiropractie en andere vormen van alternatieve geneeskunde aan de kaak te stellen een fantastisch idee was, en meer dan de moeite waard om in te duiken, werd zijn enthousiasme getemperd door deze praktische obstakels. Veertien gevallen over een onbepaalde periode was niet genoeg om de publieke aandacht te trekken. Toen hij was begonnen had hij zich een geweldig exposé voorgesteld waar honderden gevallen bij betrokken waren en dat daardoor de media dagenlang zou bezighouden. Maar hij kon al wel voorzien dat dat niet zou gebeuren.

En terwijl Jacks enthousiasme inzakte, leken de problemen thuis alleen maar groter te worden. Zijn ongecontroleerde emoties, zoals het incident met Vinnie even daarvoor aantoonde, waren een duidelijk teken dat hij nog steeds een doel miste. Hij begon zich af te vragen of hij moest vasthouden aan het idee over alternatieve geneeskunde, in de hoop de problemen waar hij tegenaan liep bij het onderzoek op te kunnen lossen, of dat hij moest proberen iets anders te vinden waar hij zich in kon vastbijten.

Het gerinkel van de telefoon wekte hem uit zijn gedachten. Met een plotseling opkomende woede staarde hij naar het toestel, de neiging onderdrukkend het verrekte snoer uit de muur te trekken. Hij wilde met niemand praten.

Maar stel nou dat het Laurie was? Misschien was JJ’s conditie plotseling verslechterd. Misschien belde ze van de seh van het Memorial. Jack greep de hoorn en blafte: ‘Ja?’

‘Hé, man,’ bromde Lou Soldano. ‘Bel ik op een verkeerd moment? Je klinkt nogal gehaast.’

Het duurde even voor Jack zijn hersenen weer bij elkaar had. Hij was er zo zeker van geweest dat het Laurie zou zijn met een of andere ramp. ‘Nee, het is oké,’ zei hij, terwijl hij zijn best deed te bedaren. ‘Wat is er aan de hand?’

Naast Laurie was rechercheur Lou Soldano een van zijn favoriete mensen. De vriendschap tussen hen was op een heel vreemde manier tot stand gekomen. Voor Jack op het toneel was verschenen, hadden Lou en Laurie een tijdje een relatie gehad. Gelukkig voor Jack was die relatie veranderd van woest romantisch in plezierig platonisch, en toen Jack en Laurie iets met elkaar kregen, was Lou verschillende keren voor Jack in de bres gesprongen. Op een zeker cruciaal moment was het waarschijnlijk Lous overtuiging geweest dat Jack en Laurie voor elkaar waren gemaakt die de relatie had gered.

‘Ik wilde je wat follow-up geven,’ zei Lou, ‘over die zelfmoord waar je me dinsdag over belde. Weet je nog waar ik het over heb?’

‘Natuurlijk. De vrouw heette Rebecca Parkman. Dat was de zaak waarbij de echtgenoot er mordicus – vergeef me de woordspeling – op tegen was dat er een autopsie op zijn vrouw zou worden gedaan, zogenaamd om religieuze redenen.’

‘Het ziet ernaar uit dat hij ook andere redenen had,’ zei Lou.

‘Dat verbaast me niets. Hoewel de ingangswond wel een beetje stervormig was, was het toch niet genoeg, waardoor het geen contactwond leek te zijn. Hoe ver dacht ik ook weer dat het wapen ervanaf was toen het werd afgevuurd?’

‘Vijf centimeter!’

‘In mijn hele forensische carrière heb ik nog nooit een zelfmoord gezien met een schotwond aan het hoofd die geen contactwond was.’

‘Nou, met jouw verdenkingen hebben we een huiszoekingsbevel gekregen en daarmee zijn we eens bij die vent binnengevallen. En raad eens: hij was gezellig bezig met zijn nieuwe grietje. Kun je je dat voorstellen? Twee dagen nadat zijn vrouw zelfmoord zou hebben gepleegd, is hij een nummertje aan het maken met zo’n cheerleadertype.’

‘Heb je iets belastends gevonden?’

‘O, ja!’ zei Lou met een zelfverzekerd gegrinnik. ‘In de droger vonden we een pasgewassen shirt van hem. Natuurlijk zag het er schoon uit, maar de jongens van het lab hebben wat bloed gevonden dat van zijn vrouw bleek te zijn. Ik denk dat dat verdomd belastend is. Ik moet het jullie bij het ocme nageven: weer een overwinning voor de gerechtigheid.’ Een van de dingen die de vriendschap tussen Jack en Lou had aangewakkerd was Lous grote waardering voor forensische pathologie en de betekenis ervan voor de handhaving van de wet. Lou was een frequent bezoeker van het ocme , en was regelmatig aanwezig bij autopsieën van criminele gevallen.

‘En hoe gaat het met die kleine van je?’ vroeg Lou.

‘Het is een strijd,’ zei Jack, zonder in details te treden. Hij had Lou niet verteld over JJ’s ziekte en dat wilde hij ook niet. Tegelijkertijd wilde hij niet liegen. Was het leven met een baby niet een strijd voor iedereen?

‘Ja, hè?’ lachte Lou. ‘Als je het hebt over een verandering in je levensstijl... Ik herinner me dat ik door die twee van mij maanden niet geslapen heb.’

‘Hoe gaat het met jouw kinderen?’ vroeg Jack.

‘Dat zijn geen kinderen meer,’ zei Lou. ‘Mijn kleine meisje is achtentwintig en mijn kleine jongen is zesentwintig. Ja, de tijd vliegt. Maar het gaat prima met hen. En hoe gaat het met Laur?’ Laur was Lous bijnaam voor Laurie.

‘Prima,’ zei Jack, en voor Lou erop door kon gaan, zei hij: ‘Lou, mag ik je een persoonlijke vraag stellen?’

‘Mijn hemel, natuurlijk! Wat is er?’

‘Maak jij gebruik van alternatieve geneeswijzen?’

‘Je bedoelt chiropractors en acupuncturisten en dat soort ellende?’

‘Precies! Of homeopathie of kruidengeneesmiddelen, of misschien een van die meer esoterische therapieën met van die kreten als energievelden, golven, magnetisme en klanken.’

‘Ik heb een chiropractor naar wie ik af en toe toe ga om te worden gecorrigeerd, vooral als ik niet goed kan slapen. En ik heb acupunctuur geprobeerd om met roken te stoppen. Iemand hier op het hoofdbureau had dat geadviseerd.’

‘Werkte de acupunctuur?’

‘Ja, een paar weken.’

‘Wat nou als ik je vertel dat alternatieve geneeskunde niet zonder risico is? En dat er elk jaar mensen overlijden door manipulatie van de wervelkolom door chiropractors? Zou je je daar iets van aantrekken?’

‘Echt?’ vroeg Lou. ‘Zijn er mensen die daar dood aan gaan?’

‘Ik heb net maandag een geval gehad,’ zei Jack. ‘Een zevenentwintigjarige vrouw die was overleden omdat de arteriën in haar nek waren gescheurd. Het was het eerste geval dat ik ooit heb gezien, maar ik heb er de laatste dagen meer over opgezocht en ik ben verbaasd door de aantallen die ik heb gevonden. Het heeft mijn mening over alternatieve geneeskunde sterk beïnvloed.’

‘Ik heb nooit geweten dat mensen konden overlijden na een chiropractische behandeling,’ gaf Lou toe. ‘En hoe zit het met acupunctuur? Is daar ook iemand aan overleden?’

‘Ja. Laurie heeft ooit zoiets meegemaakt.’

‘Jeetje!’ riep Lou uit.

‘En wat als ik je vertel dat alternatieve geneeskunde echt niet zo goed is voor de gezondheid als wordt beweerd? Dat die alleen een placebo-effect heeft en verder niets? Je weet wat een placebo-effect is, toch?’

‘Ja, dat is als je iets inneemt dat eigenlijk geen medicijn is, bijvoorbeeld een suikerpil, maar waar je je toch beter van voelt.’

‘Precies. Dus met andere woorden: wat zou je ervan zeggen als ik je zou vertellen dat alternatieve geneeswijzen niets anders bieden dan een placebo-effect, maar je tegelijkertijd in gevaar brengen?’

Lou lachte. ‘Misschien moet ik maar eens een potje suikerpillen gaan kopen.’

‘Lou, ik meen het serieus. Ik probeer te begrijpen waarom je geen vraagtekens zet bij je motieven om naar een zogenaamde genezer te gaan, daar flink voor betaalt, het gevaar loopt eraan te overlijden, terwijl het enige wat je ervoor terugkrijgt een placebo-effect is. Leg me dat eens uit.’

‘Misschien is dat omdat ik naar die chiropractorfiguur toe kan gaan.’

‘Ik begrijp het nog steeds niet. Wat bedoel je, omdat je ernaartoe kunt gaan?’

‘Het is zo verdomd moeilijk om bij mijn huisarts binnen te komen. Zijn praktijk is net een fort met een stel heksen die doen alsof ze hem tegen mij moeten beschermen, de arme zwoeger. En als ik al binnenkom, dan zegt hij dat ik moet afvallen en moet stoppen met roken, alsof dat zo makkelijk is, en vervolgens sta ik zo snel weer buiten dat ik de helft van de tijd vergeet waarom ik eigenlijk naar hem toe ben gegaan. Maar als ik de chiropractor bel, dan wordt de telefoon direct opgenomen en is iedereen heel vriendelijk. Wil je de chiropractor spreken – dat kan. Is het urgent en wil je direct komen – dat kan. En als je in de praktijk komt, hoef je niet urenlang te wachten; en als je de therapeut ziet, krijg je niet het gevoel dat hij je over een lopende band sleurt als een brok vlees in het slachthuis.’

Even bleef het zo stil dat Jack Lous ademhaling kon horen. De man was lichtelijk geïrriteerd. Jack schraapte zijn keel. ‘Dank je,’ zei hij. ‘Je hebt me iets verteld wat ik graag wilde horen.’

‘Graag gedaan,’ zei Lou, niet erg van harte.

‘Ik vertelde je dat ik me in alternatieve geneeswijzen heb verdiept en dat ik verbaasd sta over de bereidheid van mensen om daarop te vertrouwen, ondanks het feit dat het succes volgens mij bijna te verwaarlozen is en het ze miljarden dollars per jaar kost. Alleen kruidenmedicatie al, heb ik ontdekt, levert zo’n dertig miljard dollar op – wat me eraan doet denken: gebruik jij kruidenmiddelen?’

‘Soms. Als mijn gewicht boven de tweehonderd pond komt, begin ik aan een kruidenkuur die Lose It heet.’

‘Dat is niet goed,’ zei Jack. ‘Als je vriend adviseer ik je ze niet te gebruiken. Veel kruidenproducten om af te vallen, vooral die uit China, zijn onopzettelijk vergiftigd met lood of kwik, of allebei. Bovendien is bekend dat aan de natuurlijke plant met opzet gevaarlijke farmaceutische middelen worden toegevoegd om er zeker van te zijn dat hij een licht positief effect zal hebben, namelijk gewichtsverlies. Mijn advies is om dit soort middelen zo veel mogelijk te mijden.’

‘Wat heb je weer veel goed nieuws te melden vandaag. Ik ben heel blij dat ik je belde.’

‘Het spijt me,’ zei Jack. ‘Maar ik ben blij dat jij belde. Je hebt me iets verteld dat ik moest weten, hoewel ik het waarschijnlijk niet wilde weten – namelijk waarom mensen bereid zijn vertrouwen te hebben in alternatieve geneeswijzen en niet willen horen waarom ze dat niet zouden moeten doen.’

‘Nou heb je me nieuwsgierig gemaakt,’ zei Lou. ‘Wat heb ik je dan verteld?’

‘Je hebt me uitgelegd dat de reguliere geneeskunde heel veel kan leren van alternatieve geneeskunde. De manier waarop je je ervaringen met allebei beschrijft is veelzeggend. Alternatieve genezers hebben een goede relatie met hun patiënten, ze behandelen hen als mensen, en maken van het bezoek een positieve sociale ervaring, zelfs als er niet echt sprake is van genezing. Bij reguliere artsen daarentegen is het vaak het tegenovergestelde: ze doen meer alsof ze jou een gunst bewijzen. En erger nog: als de reguliere geneeskunde denkt je niet te kunnen helpen, word je genegeerd en laten ze je in de spreekwoordelijke kou staan.’ Jack kon de gedachte niet van zich af zetten dat dat met Laurie en hem gebeurde, terwijl ze wachtten tot JJ’s allergie voor de muizenproteïne was verdwenen, als dat al zou gebeuren. Want dat stond immers niet vast.

‘Waarom zeg je dat je dat niet had willen weten?’ vroeg Lou.

Jack moest even nadenken, omdat de vraag met zijn kruistocht te maken had, die weer met JJ’s ziekte te maken had. Jack wilde niet over JJ praten. ‘Ik wilde het niet weten, omdat de wetenschap dat er een legitieme reden voor mensen is om zich tot alternatieve geneeswijzen te richten betekent dat mijn pogingen om de beperkingen en zelfs de risico’s ervan aan het licht te brengen vermoedelijk tegen dovemansoren gericht zullen zijn.’

‘Soms denk ik dat je de diepzinnigste mens bent die ik ken. Maar ik zal je nog een reden geven waarom mensen zich met hand en tand tegen je zullen verzetten als het gaat om alternatieve geneeswijzen. Ze lijken niet zo eng. Laten we zeggen dat er elk jaar een handvol mensen overlijdt doordat ze naar een alternatieve therapeut zijn gegaan; daar zullen ze niet wakker van liggen. Van de mensen die alleen naar reguliere artsen gaan, overlijden er duizenden meer. Mensen die naar een chiropractor gaan willen in chiropractie geloven, vooral omdat ze niet naar een reguliere arts willen, waar ze misschien een diagnose krijgen die ellende en pijn en mogelijk overlijden betekent. Bij de chiropractor gebeurt dat nooit. Alles is optimistisch, elke klacht kan worden behandeld, en het doet geen pijn, en zelfs al is het een placebo, wat doet dat ertoe?’

Weer was het even stil, tot Jack zei: ‘Je hebt gelijk!’

‘Dank je. Nou, laten we nu maar weer aan het werk gaan, want dit is de baas zijn tijd. En nog één ding: blijf vooral komen met je forensische tips, want die laatste over Sam Parkman was de spijker op zijn kop.’

‘Maar zal het geen probleem worden in de Parkman-zaak dat het bloed indirect bewijs is? Ik bedoel, je kunt op geen enkele manier bewijzen wanneer het bloed van de vrouw op dat shirt is gekomen. De verdediging kan aanvoeren dat het een maand of een jaar geleden is gebeurd.’

‘Dat zal geen probleem zijn. De cheerleadervriendin heeft het hoogste woord, omdat ze wil vermijden dat ze als medeplichtige wordt gezien. De officier van justitie is heel gelukkig en beschouwt de zaak als een inkoppertje.’

Nadat Jack had opgehangen bleef hij nog een tijdje onbeweeglijk zitten. Het beetje wind dat hij nog in de zeilen had gehad van zijn kruistocht tegen alternatieve geneeswijzen was verdwenen. Hij voelde zich opnieuw ontmoedigd. Hij pakte al zijn aantekeningen en stopte ze in de grote envelop. Maar in plaats van die weer in de middelste la te stoppen, trok hij de onderste la open, waar de ingelijste foto van Laurie en JJ in lag, en gooide hem daarin. Daarna kwakte hij de la dicht.

Met de bedoeling eens echt aan het werk te gaan stak Jack zijn hand uit naar zijn postbak om het materiaal dat daarin zat eens te gaan uitzoeken. Maar zijn hand kwam niet zo ver. Het gejengel van zijn telefoon verbrak opnieuw de stilte in de kamer. Ervan overtuigd dat het Lou weer was die nog iets kwijt moest over alternatieve geneeswijzen, nam Jack de telefoon net zo informeel op als hij eerder had gedaan. Maar het was Lou niet. Het was misschien wel een van de laatste mensen ter wereld van wie Jack verwachtte iets te horen.